هیدروموتور یا موتور هیدرولیک چیست؟
موتور هیدرولیک از جمله تجهیزاتی است که برای تولید حرکت دورانی و چرخشی مورد استفاده قرار می گیرد. در خرید این تجهیز می بایست فاکتورهایی چون توان، گشتاور، دور، قیمت، حجم جابجایی روغن در هیدروموتور و … مورد توجه قرار گیرد. هیدروموتورها را بر حسب عملکرد به هیدروموتور دنده ای، پیستونی و پره ای و بر حسب زاویه دوران به انواع دوران محدود و دوران پیوسته تقسیم می کنند
انواع هیدروموتور
هیدروموتور تجهیزی است که به منظور تبدیل انرژی هیدرولیکی به انرژی مکانیکی به صورت دوران و چرخش مورد استفاده قرار می گیرد. پمپ سیال را در موتور هیدرولیک حرکت داده و الکتروموتور سبب فشار سازی سیال می شود و در نهایت هیدروموتور از جریان سیال فشرده برای ایجاد حرکت مکانیکی استفاده می کنند. در تجهیزات صنعتی مختلفی که نیاز به حرکت دورانی و چرخشی است از هیدروموتور و یا موتور هیدرولیک استفاده می شود. عملکرد هیدروموتورها عکس عمل پمپ هیدرولیک است. هیدروموتورها بر حسب عملکرد به انواع مختلفی مانند هیدروموتور دنده ای، پیستونی و پره ای تقسیم می شوند.
هیدروموتور دنده ای
هیدروموتورهای دنده ای دارای چرخ دنده هایی هستند که به صورت داخلی یا خارجی با یکدیگر درگیر می شوند. اندازه چرخ دنده در گشتاور خروجی هیدروموتور دنده ای موثر است هر اندازه چرخ دنده کوچکتر باشد، گشتاور خروجی کمتر بوده و سرعت هیدروموتور بیشتر خواهد بود. سرعت هیدروموتورها در مقایسه با دیگر هیدروموتور ها کم بوده و حدود 1000 دور بر دقیقه است. هیدروموتورهای دنده ای در مقایسه با دیگر هیدروموتورها کاربرد بیشتری دارند. این هیدروموتورها اندازه ای نسبتا کوچک داشته و راحت تر از مابقی موتورهای هیدرولیک مورد استفاده قرار می گیرند. نوع دنده ای هیدروموتورها در سرعت های بالاتر حرکت نرم تر و یکنواخت تری را فراهم می آورند. یاتاقان این هیدروموتورها از استحکام بالایی برخوردار است و در برابر نیروهای محوری و شعاعی استحکام بالایی دارد.
هیدروموتور پیستونی
در موتور هیدرولیک پیستونی تعدادی پیستون بر روی سیلندری نصب شده اند و پیستون ها با استفاده از فشار سیال حرکت رفت و برگشتی داشته و سیلندر را می چرخانند. هیدروموتورهای پیستونی در مقایسه با انواع دیگر هیدروموتورها ساختار پیچیده ای دارند و تعمیر و نگهداری آن ها نیز مشکل تر است. این هیدروموتورها گشتاور زیادی تولید می کنند و شتاب اولیه آنها بالا است. موتور هیدرولیک پیستونی عمر بالا و قیمت بیشتری در مقایسه با دیگر موتورهای هیدرولیک دارند.
هیدروموتور پره ای
در هیدروموتورهای پره ای تعدادی از پیستون ها بر برنه هیدروموتور و شفت خروجی قرار گرفته اند. اغلب تعداد پیستون ها فرد است. حرکت رفت و برگشتی پیستون ها سبب چرخش شفت خروجی می شود. به هیدروموتورهای پره ای ، تیغه ای یا کارتریجی نیز می گویند. در موتور هیدرولیک پره ای، صفحه ای با چندین شیار طراحی شده و داخل شیارها تیغه هایی قرار دارد و در پشت این تیغه ها فنرهایی قرار دارد که تیغه ها را به سمت بیرون هدایت می کند.
هیدروموتور با دوران محدود
هیدروموتورها را علاوه بر حسب عملکرد می توان بر حسب نوع دوران نیز تقسیم بندی کرد. بر این اساس هیدروموتورها به دو نوع دوران محدود و پیوسته تقسیم می شود. در موتور هیدرولیک با دوران محدود، این تجهیز در زوایای محدود و ثابتی حرکت می کند. این هیدروموتورها به فضایی کوچک نیاز دارند و سیستم آنها در مقایسه با چرخش پیوسته ساده تر است. در این تجهیز بعد از اینکه سیال وارد موتور هیدرولیک می شود، به پره یا صفحه متحرک فشار وارد کرده و این صفحه به شفت خروجی متصل بوده و سبب گردش شفت می شود.